Skąd ten pomysł​

Koncepcję spopularyzował urbanista Carlos Moreno, ale jej korzenie sięgają głęboko w historię miast budowanych wokół ludzi, a nie samochodów. Zamiast dzielić miasto na strefy mieszkania, pracy i handlu, łączymy je z powrotem w żywe, lokalne sąsiedztwa.

Bliskość to nie wygoda. To czas, zdrowie i więzi, które odzyskujemy.

Dlaczego to ma znaczenie​

Krótsze odległości oznaczają mniej przymusowych podróży autem, czystsze powietrze i więcej czasu na życie. Sąsiedztwa, w których łatwo dojść do codziennych miejsc, są też zwykle bezpieczniejsze i bardziej tętniące życiem.

Nie chodzi o to, by każdy mieszkał w ścisłym centrum. Chodzi o to, by każdy adres — także na obrzeżach — miał uczciwy dostęp do podstaw. Właśnie to mierzymy i pokazujemy na mapie.

Kryteria zamiast punktów​

Każdy poziom dostępności to lista konkretnych, sprawdzalnych kryteriów — na przykład przedszkole w zasięgu 15 minut spaceru albo odpowiednio częsty transport publiczny w pobliżu. Okolica osiąga poziom dopiero wtedy, gdy spełnia wszystkie jego kryteria. Nie ma uśredniania: widać dokładnie, co jest spełnione, a czego brakuje.

Prawdziwe strefy spaceru​

Zasięg liczymy po rzeczywistej sieci ulic i chodników, nie w linii prostej. Rzeka bez mostu, torowisko czy ślepa uliczka realnie wydłużają drogę — i nasza strefa to uwzględnia.

Transport liczony odjazdami​

Sama obecność przystanku niewiele mówi. Dlatego transport publiczny oceniamy liczbą rzeczywistych odjazdów w ciągu doby, na podstawie rozkładów jazdy (GTFS). Przystanek z dwoma kursami dziennie to nie to samo, co węzeł z odjazdem co kilka minut.

Otwarte dane​

Korzystamy z OpenStreetMap, rejestru szkół i placówek (RSPO) oraz publikowanych przez przewoźników rozkładów. Gdy dane się zmieniają, poziomy na mapie aktualizują się razem z nimi.

Gęsto zabudowane dzielnice centralne mają naturalną przewagę: krótkie kwartały, usługi w parterach i gęstą siatkę przystanków. Ale to nie reguła — osiedla z dobrym planem potrafią ograć lokalizację. O tym, które miejsca w Warszawie osiągają najwyższe poziomy dostępności i dlaczego, przeczytasz tu wkrótce.

Codzienne odległości sumują się szybciej, niż nam się wydaje. Dwadzieścia minut dojazdu do sklepu, piętnaście do przedszkola, pół godziny do przychodni — w skali tygodnia to godziny spędzone w aucie zamiast na czymkolwiek innym.

Kiedy podstawy są w zasięgu spaceru, zmienia się więcej niż logistyka. Dzieci chodzą do szkoły same, starsi sąsiedzi nie zależą od podwózek, a ulica handlowa zamiast parkingu zbiera życie całej okolicy.

Dlatego mierzymy dostępność tak, jak się naprawdę chodzi — po chodnikach, nie po linii prostej. Sprawdź swoją okolicę na mapie.